DONOSTIA 1936-2021

  • Irailaren 12an, CNTk, Sare Antifaxistarekin batera, 1936an indar faxisten aurka ausardiaz borrokatu zuten milizianoak omendu zituen.


CNTk, Sare Antifaxistarekin batera, merezitako omenaldia egin zien Gipuzkoan borrokatu zuten miliziano gipuzkoarrei. Udaletxearen atzealdean, altxamendu faxistaren biktimen memorialaren ondoan, karpa txiki bat jarri zuten. "El txoko de los milicianos" izenarekin, kokapen horretan CNTk probintzia fronte desberdinetan defendatzen nola parte hartu zuen ulertu ahal izan da: biktimen zerrendak, Atotxako eskoletan milizietan inskribatutako milizianoak, eta 1948ko irailean Francok huts egin zuen atentatuaren oroigarri bat.


1936ko irailaren 13an Donostia entregatu ondoren, ia borrokarik egin gabe, Nafarroako erreketearen indarrei, eta Lacarren herena hirian sartu ondoren, CNT Miliciaseko miliziak Zarautzera erretiratu ziren eta Gipuzkoako fronte ezberdinetan banatu ziren hiru konpainia ezarri zituzten (Elgeta, San Migel gaina eta Markina, Zumarraga), Bilbon euskal armadaren batailoiak ezartzen ziren bitartean. Ahaztuta zeuden borrokak, hala nola Itziarkoa, irailaren 23an, 8 anarkista gazte hil baitziren, edo San Migel eta Urkaregi gainaren defentsa, irailaren 22tik 28ra, non gaur egun faxismoak doilorki hildako hainbat lagunen gorpuak dauden. Faxismo hori ez da desagertu, baina CNTko militanteak eta haien memoria historikoa ez daude ez garaituta ez armarik gabe armada nazionalaren aurrean.

Milizianoak Zubelzuko posizioan


Informaziorako "bulego" txiki horren helburua, gaur egun borrokalari anarkisten senide asko daudenez, hain gorpuak non dauden, non borrokatu zuten edo noiz hil ziren jakin gabe, honi ikusgarritasuna eman nahi genion. Inork aipatzen ez dituen eta inon ageri ez diren emakume eta gizonen izenak ahanzturan gal ez daitezen lagundu behar dugula uste dugu. Ezinbestekoa da izen horiek argitara ateratzea, ohoratzea eta ez ahaztea. Poruek ez ditugu ahaztu nahi Francisco Carrera, Ángel Virumbrales, Eduardo Trincado, Mamerto Azkona eta ehunka orrialde bete genitzakeen hamaika antroponimorekin. "Gure historiaren zati bat isiltzeari uko egiten diogu.

"Milizianoen txokoa" an, gure militanteetako batek hitzaldi bat irakurri zuen eta, ondoren, gure eroriei loreak eskaini genizkien. Hainbat pertsona hurbildu ziren ekintzara eta benetan oso hunkigarria eta pozgarria izan zen beretarren bila dabiltzan senide eta lagunei informazioa eman ahal izatea. Espero dezagun, honelako txoko informatiboekin, gaiari ikusgarritasuna emateko gai izaten jarraitzea, gure baliabideen eta gure aukerak kontuan izanda.


Milizianak, milizianoak, afiliatuak, militanteak eta mugimendu libertarioaren jarraitzaileak: mila esker!!!

 

CNT GIPUZKOA DIXIT 

Gaurko ekitaldi hau bi urteurrenen harira dator. Batetik, bihar, jakina denez, 85 urte  betekodira matxinatu faxistak Donostian sartu zirela. Bestetik, 1948an, gaurko egunez,  Kontxakobadia hontan bertan Francoren aurkako atentatu aereo baten saiakera bat  izan zen, tamalezantzua. 

Mañana se cumplen 85 años desde que los fascistas tomaron Donostia. Con este  humilde acto de hoy, quisiéramos también recordar otra efeméride no tan conocida. El  intento de atentado aéreo contra Franco que tuvo lugar el 12 de septiembre de 1948  en esta bahía de la Concha. 

1936ko uda hartan, herri armatuak faxismoa garaitu zuen Madril, Bartzelona eta  Donostiako kaleetan. Bi hilabete luzez eutsi zion Gipuzkoako hiriburuak faxisten  oldarraldiei. Komunismo libertarioa xede, langile klaseak prozesu iraultzaile bati ekin  zion. 

Los milicianos de la CNT que en julio salvaron Donostia según reconociera el entonces  alcalde Sasiain, no luchaban por una república burguesa que asesinó aún más obreros  que la monarquía. La matanza de Ategorrieta, recién estrenada la república, es muestra de ello. 

Errepresioa bereziki ankerra izan zen langileria iraultzailearentzat eta horren froga da Gipuzkoan hain txikia zen CNTk jasan zituen biktima andana. Anarkista eta  anarkosindikalisten erailketa sistematikoak urte luzez iraun zuen. 

En 1947 se dieron los últimos fusilamientos del franquismo en Euskal Herria. Los anarquisasAmador Franco Cazorla y Antonio López Montes, torturados en Ondarreta y  condenados en Loiola fueron fusilados en el campo de tiro de Bidebieta. 

Alferrik bilatuko dituzue haien izenak hemen dugun monumentuaren izen zerrendan. Donostiako udalaren enkarguz egiten ari diren biktimen inguruko ikerketaren arku kronologikotik ere kanpo gelditzen dira. 

Omisiones como esta son una práctica habitual en el quehacer memorialista de las instituciones públicas. Son la consecuencia lógica de abordar la memoria histórica sin contarcon las organizaciones históricas ni con el movimiento memorialista y obviando la  legislación internacional en materia de derechos humanos. 

Ezkerreko gobernuak memoria historikoa lantzeko lege berri bat atera nahi duenean ekarpenak eskatzen zaizkie, beste askoren artean Falangeri. Dozenaka mila hildako  izan zituen CNTri aldiz, ez zaio gonbidatzen. Donostiako udaletxeak memoria historikoa jorratzeko lan mahai bat osatzen duenean, ordurako autodisolbatua zegoen Gesto por la Paz gonbidatzen du eta CNT alboratzen. Behinola, Jonan Fernándezek erakunde  historikook gure militanteen memoria soziopolitikoa aldarrikatzeko zilegitasuna ukatu  zigun. 

Con actos como este, pretendemos recuperar la memoria de los más silenciados entre los silenciados. La memoria de una militancia anarcosindicalista que no dudó en empuñar las armas y luchar, algunas veces en solitario, en las calles y montes de  Gipuzkoa. 

Donostia erortzean, miliziano anarkosindikalistek borrokan jarraitu zuten Gipuzkoako  mendi eta bailara ezberdinetan. Horren froga ditugu Gipuzkoako hainbat txokotan  oraindik deshobiratzeke gelditzen diren militanteen gorpuzkinak. 

1948ko irailaren 12.ean, erbesteratutako anarkista talde batek Francoren aurkako  atentatua burutzen saiatu zen hementxe bertan, Kontxako badian estropen finala  jokatzen zen unean. 

Hoy que se cumplen 73 años desde que un grupo de anarquistas sobrevolara con su avioneta cargada de explosivos esta bahía de la Concha tratando de atentar contra Franco, queremos reivindicar la memoria de los que nunca se rindieron y continuaron una lucha que continua hasta hoy en día. 

Nahi duenarentzat, ondoko mahaian Gipuzkoan borrokatu ziren miliziano  anarkosindikalistei buruzko informazio puntu bat antolatu dugu. Bertaratu besterik ez  duzue eta zuen familiako edo herriko militanteei buruzko argibideak eskatu. 

En la mesa de aquí al lado hemos habilitado un punto de información sobre los  milicianos que participaron en la defensa de Gipuzkoa. En la medida de lo posible, pretendemos informar a familiares de militantes históricos y a cualquiera que se  interese. 

Urteurrenetaz haratago, memoria historikoari bestelako erpinetatik heldu nahi  genioke. Hala nola, garai bateko antolaketa eta borroka moldeak ezagutu eta  eguneratuz, gaur egun bizi dugun delegazionismoaren erregimen absolutistaren  eredua pitzatzeko baliagarriak ditugun tresnak berreskuratuaz: ekintza zuzena,  autogestioa eta federalismoa.

Entendemos la memoria histórica como un activo a la hora de encarar las luchas de  hoy en día. 

Como sindicato que somos, una mirada crítica a la memoria histórica nos acerca a  formas de organización y lucha que en el pasado posibilitaron la consecución de los  derechos y libertades que hoy se nos quieren negar. La acción directa, la autogestión y  el federalismo han demostrado su eficacia en el pasado. 

Egungo lan munduari so egin besterik ez dugu langile mugimenduak nozitu dituen  aldaketak antzemateko: ordezkagarritasun sakratua, hauteskunde sindikalak, diru  laguntzak, liberatuak, etab. Laburbide diruditenak eta lapurbide baino ez direnak. 

El camino de la perdición nos lo enseña claramente el capital cada vez que nos insta a  vaciar calles y plazas. “Iros a casa, ya resolverán los profesionales, votad al partido o  sindicato que queráis o cread uno nuevo, sí se puede, estamos en democracia. Y así  nos va. 

Langileok gure historia ezagutu eta ezagutza horiek egungo egoerara ekartzeko ordua  da, borrokatu aditza singularraren lehenengo pertsonan deklinatzen hasiz, lantokiko  eta kaleko borroketan batasuna bermatzeko ordezkaritza unitario bakarra onartuaz,  asanblada.

 

  • Iraila 29, 2021

Agenda

Ez dago ekitaldirik

Irakurriena